Trong PTNTĐ về Công nghệ Mạng và Đa phương tiện, bên cạnh hai hướng truyền thống là Công nghệ mạng và Xử lý ngôn ngữ đã và đang được đẩy mạnh, đạt được những kết quả đáng khích lệ, trong năm 2004 Viện Công nghệ thông tin đã tập trung xây dựng Phòng thí nghiệm thực tại ảo. Viện đã hợp tác và nhận được sự hỗ trợ mạnh mẽ từ Trường Công nghệ máy tính (School of Computer Engineering - SCE), Đại học Kỹ thuật Nanyang (Nanyang Technological University - NTU) - Singapore, Trung tâm Công nghệ truyền thông tiên tiến (Centre for Advanced Media Technology - CAMTech) thuộc SCE và hãng Christie Digital trong tư vấn các trang thiết bị, các phần mềm hệ thống phục vụ cho việc xây dựng các hệ thống thực tại ảo, cũng như sự giúp đỡ về đào tạo, huấn luyện cán bộ và các kinh nghiệm thiết kế và xây dựng các hệ thống thực tại ảo,... để có thể nhanh chóng thành lập PTN Thực tại ảo tại Viện CNTT, hòa vào hoạt động chung của PTNTĐ về Công nghệ Mạng và Đa phương tiện.

Ngày 17/5/2005, sau thời gian nỗ lực đầu tư xây dựng, Viện Công nghệ thông tin đã chính thức khai trương Phòng thí nghiệm thực tại ảo. Đến dự lễ khai trương có các đồng chí Lãnh đạo Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đại diện Bộ giáo dục và Đào tạo, đại diện Bộ Khoa học và Công nghệ, đại diện Bộ Văn hóa thông tin, Cục Điện ảnh, Ban Hợp tác quốc tế, Ban Kế hoạch - Tài chính, Trung tâm Thông tin tư liệu, các đồng chí Viện trưởng Viện Sinh thái và tài nguyên sinh vật, Viện trưởng Viện Khoa học vật liệu cùng Đảng ủy, Thường trực Hội đồng Khoa học Viện CNTT và các cán bộ Viện CNTT tham gia xây dựng Phòng thí nghiệm thực tại ảo. Đến dự Lễ khai trương còn có các ông Hiệu trưởng trường Công nghệ máy tính (SCE), Giám đốc Trung tâm Công nghệ truyền thông tiên tiến (CAMTech), đại diện hãng Christie Digital, …

Mục tiêu chính của PTN Thực tại ảo là trên cơ sở các trang thiết bị hiện đại của Phòng thí nghiệm trọng điểm về Công nghệ mạng và Đa phương tiện đặt tại Viện CNTT, nghiên cứu triển khai ứng dụng một số công nghệ tiên tiến về thực tại ảo hiện có trên thế giới để:

 - Trước hết: thiết kế và xây dựng thử nghiệm một bảo tàng di sản cỡ nhỏ động thực vật Việt Nam.

- Tiếp đó: thiết kế và xây dựng một bảo tàng di sản động thực vật biển Việt Nam.

- Tiến tới: triển khai ứng dụng rộng rãi trong lĩnh vực văn hóa (xây dựng các hệ thống thực tại ảo cho các di sản động thực vật, di sản văn hóa, di sản lịch sử của các viện bảo tàng và các di sản văn hoá Việt Nam được thế giới công nhận), dần dần chuyển sang các lĩnh vực khác như giáo dục, y tế, an ninh-quốc phòng,...

Phát biểu tại Lễ khai trương, GS.TSKH. Nguyễn Khoa Sơn, Phó Chủ tịch Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam, đã nhấn mạnh mục tiêu của Phòng thí nghiệm trọng điểm là đào tạo con người, nghiên cứu nắm bắt công nghệ tiên tiến phục vụ nhu cầu cuộc sống và đề nghị Viện Công nghệ thông tin thực hiện tốt nhiệm vụ được giao. Trong lời phát biểu chào mừng Lễ khai trương PTN Thực tại ảo của Viện CNTT Giáo sư Seah Hock Soon, Hiệu trưởng SCE, đã khẳng định tiếp tục hỗ trợ, cộng tác với Viện CNTT không chỉ trong Thực tại ảo, mà còn trong các lĩnh vực khác, cả về nghiên cứu lẫn đào tạo, huấn luyện.